Chiếu rồng đá là gì? Lịch sử ra đời của chiếu rồng đá 

Chiếu rồng đá là một sản phẩm trang trí kiến trúc tâm linh phổ biến ở Việt Nam. Chiếu rồng đá thường được đặt ở giữa hai bên bậc lên xuống chính diện của các công trình như đình chùa, nhà thờ, khu lăng mộ đá. Nó có hình dáng hình chữ nhật với những họa tiết khắc trên bề mặt, thường là hình rồng. Chiếu rồng đá thường được làm bằng đá tự nhiên nguyên khối hoặc có thể các loại đá xanh, các dòng đá bền bỉ, chịu được sự tác động của thời tiết, thiên nhiên.

Chiếu rồng đá mang đến tính nghệ thuật cao từ lâu đã được bậc các vua, chúa đặt ở lối đi vào chính điện. Chiếu rồng đá đẹp thường có hoa văn rồng là đặc trưng. Theo quan niệm dân gian, chiếu rồng đá có tác dụng bảo vệ công trình giúp trấn yểm, xua đuổi tà ma, vong linh xấu xâm nhập và mang lại may mắn, tài lộc cho gia chủ.

Cấu tạo của chiếu rồng đá 

Chiếu rồng đá được làm trên một tảng đá to nguyên khối và những người nghệ nhân sẽ chế tác tỉ mỉ rồi lắp đặt tại lối dẫn vào của công trình. Chiếu rồng đá sẽ khác nhau về chất liệu, hoa văn cũng như kích thước phụ thuộc vào từng địa điểm lắp đặt. 

Chất liệu để làm chiếu đá thường là đá tự nhiên nguyên khối như đá xanh rêu tại Thanh hóa, đá trắng, đá xanh đen, đá vàng Hợp Quỳ Nghệ An. Về kích thước của chiếu lớn hoặc không có khổ đá thích hợp thì chiếu sẽ được kết nối từ những phiến đá khác ghép lại với nhau. 

Kích thước của chiếu rồng đá cũng sẽ được tính toán dựa trên nhiều yếu tố khác nhau như diện tích tổng thể của công trình và thước lỗ ban theo chuẩn phong thủy để vừa mang đến vẻ đẹp, vừa đáp ứng các yếu tố tâm linh. 

Ý nghĩa tâm linh của chiếu rồng đá 

Hầu hết các loại chiếu rồng đá thường là sự điêu khắc về những hình ảnh như rồng bay phượng múa hòa quyện vào nhau và tượng trưng cho quyền lực kết hợp với nhau, giúp xua đuổi đi những điều xấu, điều ác. Bên cạnh đó, dưới đây là những ý nghĩa tâm linh của chiếu rồng đá mang lại: 

Theo ý nghĩa phong thủy, chiếu rồng đá sẽ mang đến ý nghĩa tốt đẹp, rồng là “long khí” ẩn mình trong lòng đất rồi hóa thành long mạch. Để có thể lấy được nguồn sinh khí này, người ta thường đặt các bức tượng rộng trước khuôn viên cửa nhà hoặc đặt tại các  bậc tam cấp  trước cửa đình, đền, chùa,… 

Theo thời xa xưa, chiếu rồng đá sử dụng cho nhà thờ với ý nghĩa giúp lưu giữ lại những khoảnh khắc đáng nhớ của lịch sử, đánh dấu sự phát triển của một quốc gia, dân tộc, về một sự hưng thịnh, phát triển. Khi xét về phong thủy, đây được coi là vật phẩm giúp xua đuổi tà mà, quỷ dữ hoặc các nguồn năng lượng xấu phát triển để tránh ảnh hưởng đến những nơi linh thiêng, quan trọng.

Trong thời kỳ phong kiến, chiếu rồng đá là vật phẩm được khá nhiều vua chúa, quan lại sử dụng với ý nghĩa tượng trưng cho quyền lực, tương tự với ý nghĩa là thấy rồng là thấy vua. Do đó, hiện nay chiếu được sử dụng khá nhiều tại các nhà thờ họ vơi ý nghĩa khẳng định vị thế, đẳng cấp của gia tộc. 

Bên cạnh đó, chiếu rồng đá đẹp còn là vật phẩm có giá trị tâm linh cao giống như những linh vật thiêng liêng khác như nghê đá, kỳ lân,…và trong quá trình chế tác phải thực hiện tỉ mỉ, cẩn thận từng chút một. 

Các họa tiết trên chiếu rồng đá 

Những họa tiết thường được chạm khắc trên chiếu rồng đá có thể kể đến như: 

• Lưỡng long chầu nguyệt 

• Song long chầu nguyệt 

• Cửa long chầu bánh xe 

• Cá chép vượt vũ môn 

• Chiếu long phượng sum vầy 

• Chiếu đá chạm khắc hoa sen 

• Chiếu đá họa tiết tùng hạc diên niên